Ο «οδικός χάρτης» για φθηνότερο ρεύμα - Πώς θα μειωθούν τα τιμολόγια έως το 2029

Μείωση της τιμής του ρεύματος κατά 30% σταδιακά από το 2027 έως το 2029 και μια σειρά από έργα που στόχο έχουν την ενεργειακή ανθεκτικότητα με βάση τη ρήτρα διαφυγής για την ενέργεια παρουσίασε σήμερα Τρίτη (8/9) το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, σε συνέχεια των εξαγγελιών του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, από το βήμα της 90ης ΔΕΘ.

«Τα μέτρα αφορούν μια ολιστική προσέγγιση για τη μείωση του κόστους με δράσεις εξοικονόμησης, ευελιξία στη κατανάλωση, παραγωγή ή αποθήκευση για ίδια χρήση. Τα παραπάνω θα χρηματοδοτηθούν με πόρους άνω των 5 δισ για τη μείωση του ενεργειακού κόστους, μέσα από 3 διαφορετικά Ταμεία. Το Κοινωνικό κλιματικό Ταμείο (2,1 δισ.), το Ταμείο για τα νησιά (2,3 δισ.) και τα ποσά για τη Ρήτρα Διαφυγής (600 εκατ.)», όπως ανέφερε στην παρουσίαση ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου.

Παπασταύρου: «Χτίζουμε ένα ανάχωμα απέναντι στις διεθνείς αναταράξεις»

Κατά την εισαγωγική του τοποθέτηση ο υπουργός Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου ανέφερε: «Η χώρα μας τα τελευταία χρόνια επένδυσε συστηματικά στις ΑΠΕ, στις διασυνδέσεις και στον εκσυγχρονισμό του θεσμικού πλαισίου. Από το 2019 εργαστήκαμε πάνω σε ένα ολοκληρωμένο σχέδιο, όχι αποσπασματικά. Και αυτό το σχέδιο μας έδωσε ένα σημαντικό αποτέλεσμα: Από χώρα εισαγωγέας ενέργειας, η Ελλάδα έχει μετατραπεί σε εξαγωγική δύναμη, με τιμές που κινούνται στον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Το ενεργειακό πλεονέκτημα πρέπει να μετατραπεί και σε οικονομικό όφελος, ώστε να φτάσει και στον πολίτη».

«Οι περισσότερες ΑΠΕ, οι εξαγωγές ενέργειας, οι υποδομές, η ενεργειακή μας αναβάθμιση πρέπει να σημαίνουν κάτι πολύ συγκεκριμένο για τον πολίτη: καθαρότερο περιβάλλον, χαμηλότερο λογαριασμό ρεύματος για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις, προσιτή ενέργεια για όλους και χαμηλότερο κόστος παραγωγής για τις επιχειρήσεις που σημαίνει και πιο φτηνό προϊόν για τον καταναλωτή».

«Δεν είναι επίδομα αλλά μόνιμες αλλαγές»

Και συμπλήρωσε: «Η πρόταση που παρουσιάζουμε δεν είναι ένα επιδοματικό σχέδιο. Είναι ένα ολιστικό σχέδιο μόνιμων αλλαγών. Χτίζουμε ένα ανάχωμα απέναντι στις διεθνείς αναταράξεις. Η ενεργειακή αγορά δεν είναι απομονωμένη από τις διεθνείς εξελίξεις».

«Η σταδιακή μείωση των τιμών στο ρεύμα κατά 30% έως το 2029, που εξήγγειλε ο πρωθυπουργός, είναι η φυσική συνέχεια μιας πολιτικής που ξεκίνησε από το 2019», πρόσθεσε ο κ. Παπασταύρου.

«Από το 2025 η χώρα εγκαταλείπει σταθερά τον ακριβό λιγνίτη»

Όπως σημείωσε ο υπουργός, «έχει τριπλασιαστεί η εγκατεστημένη ισχύς από ΑΠΕ στα 18 GW και είμαστε τρίτοι στον κόσμο σε διείσδυση από φωτοβολταϊκά και ένατοι από αιολικά και με το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο (EXΠ) έχουμε πια τα θεμέλια να γνωρίζουμε με ποιο σχεδιασμό θα προχωρήσουμε στην περαιτέρω ανάπτυξη των ΑΠΕ.

Από το 2025 η χώρα εγκαταλείπει σταθερά τον ακριβό λιγνίτη (-92% έναντι του 2025 ως προς τη συμμετοχή στο ενεργειακό μίγμα) σε συνδυασμό με τον τριπλασιασμό των ΑΠΕ είμαστε καθαρός εξαγωγέας στο ρεύμα και φέτος έχουμε σχεδόν διπλασιάσει τις εξαγωγές σε σχέση με το 2025. Στην ηλεκτρική ενέργεια η χώρα έχει εμπορικό πλεόνασμα που μεταφράζεται σε 1 δισ. ευρώ».

«Η Ελλάδα είναι καθαρός εξαγωγέας στο ρεύμα από το 2024 για πρώτη φορά από το 2000. Μέχρι τον Ιούλιο του 2026 έχουμε σχεδόν διπλάσιες εξαγωγές έναντι του 2025 συνολικά. Η χώρα μας έχει πλέον εμπορικό πλεόνασμα με την αλλαγή να αγγίζει πλέον το 1 δισ. ευρώ», συμπλήρωσε ο Σταύρος Παπασταύρου.

Από το 2019 υπάρχει μια συστηματική επένδυση στα δίκτυα, σύμφωνα με τον Σταύρο Παπασταύρου, ο οποίος αναφορικά με τις τρέχουσες τιμές ενέργειας σημείωσε ότι φέτος η χώρα μας έχει μια από τις χαμηλότερες τιμές ενέργειας της ΕΕ στη χονδρική. Το β’ εξάμηνο του 2025 σε σχέση με τον μέσο όρο της ΕΕ ήμασταν στο -18% στους οικιακούς καταναλωτές αλλά και +1% με όρους αγοραστικής δύναμης.

Ο καταναλωτής επιβαρύνεται με τις εξής χρεώσεις:

• τιμή χονδρικής

• ευστάθεια συστήματος

• χρεώσεις συστήματος

• απώλειες δικτύου

• επιδοτήσεις ΑΠΕ

• στήριξη ευάλωτων νοικοκυριών και νησιωτικών περιοχών (ΥΚΩ)

• προμήθεια

• φόρους

• Σύνολο = 237,8 ευρώ/MWh (β’ εξάμηνο 2025, σύμφωνα με Eurostat)

«Συνεχίζουμε να επενδύουμε στις ΑΠΕ», τόνισε ο υπουργός Ενέργειας και Περιβάλλοντος υπογραμμίζοντας ότι αυτός είναι ο βασικός στόχος για μείωση των τιμών χονδρικής. Οι ακριβές τιμές προέρχονται κυρίως τις ώρες χωρίς ηλιοφάνεια. Εκεί θα παίξει καθοριστικό ρόλο η επένδυση στην αποθήκευση.

Οι έξι άξονες για μείωση των τιμών στο ρεύμα

Σύμφωνα με την ηγεσία του υπουργείου για να έχουμε φθηνότερο ρεύμα πρέπει να γίνουν τα εξής:

• Συνεχίζουμε να επενδύουμε στις ΑΠΕ (με νέο χωροταξικό σχεδιασμό)

• Επίσπευση της αποθήκευσης (400 εκατ. ευρώ από ΤΑΑ και 200 εκατ. ευρώ από τη ρήτρα διαφυγής)

• Διασυνδέσεις νησιών (με ενίσχυση από ευρωπαϊκά κονδύλια) και μικρές ΑΠΕ για ιδία χρήση

• Μείωση ρευματοκλοπών και ληξιπρόθεσμων οφειλών και ευελιξία στην κατανάλωση

• Συνεχιζόμενη επένδυση στην εξοικονόμηση ενέργειας για νοικοκυριά και δημόσια κτίρια

• Νέο πλαίσιο ώστε νοικοκυριά, επιχειρήσεις και ΟΤΑ να παράγουν και να αποθηκεύουν ρεύμα

Τσάφος: «Τεράστιο εγχείρημα οι διασυνδέσεις»

Από την πλευρά του ο υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, αρμόδιος για θέματα ενέργειας, Νίκος Τσάφος αναφέρθηκε στο ζήτημα των διασυνδέσεων.

«Η παραγωγή από θερμικές μονάδες στα νησιά κοστίζει 1,2 δισ ετησίως. Αυτό το κόστος καλύπτουν τα ΥΚΩ. Πώς θα λυθεί αυτό; Θα λυθεί σε μεγάλο βαθμό με τις διασυνδέσεις. Οι διασυνδέσεις είναι ένα τεράστιο εγχείρημα.

Συνολικά είναι ένα εγχείρημα περίπου 7 δισ. ευρώ. Το έργο της Κρήτης ήταν τεχνολογικά πρωτοπόρο και ήταν πιο κοντά. Αυτό είναι ένα εγχείρημα που δεν θα μπορούσε να είχε γίνει εάν δεν είχαμε τα κονδύλια».

Ρευματοκλοπές και ληξιπρόθεσμες οφειλές

Ο κ. Τσάφος επισήμανε το σημαντικό πρόβλημα των ρευματοκλοπών, λέγοντας ότι «με τον Covid και την ενεργειακή κρίση είχαμε δύο απανωτές κρίσεις που επηρέασαν την ικανότητά μας να εποπτεύουμε το σύστημα, ενώ άλλαξαν τα κίνητρα των καταναλωτών που ήθελαν να κάνουν τις ρευματοκλοπές».

«Από το 2022-2024 το κόστος ήταν στα 450 εκατ. ευρώ τον χρόνο και αυτό το κόστος το πληρώνουμε όλοι μας», πρόσθεσε.

Όσον αφορά τις ληξιπρόθεσμες οφειλές, συγκροτείται ένα νέο σύστημα επισήμανσης οφειλών για καταναλωτές με τέτοιου είδους οφειλές.

Με τη συμπλήρωση τριών επισημάνσεων ο καταναλωτής δεν θα μπορεί να αλλάζει προμηθευτή χωρίς τακτοποίηση. Να σημειωθεί ότι οι ληξιπρόθεσμες οφειλές φτάνουν περίπου τα 3 δισ. ευρώ. Αυτό το βάρος μετακυλίεται σε όλους τους καταναλωτές.

«Όποιος δεν πληρώνει, το κόστος αυτό το πληρώνουμε όλοι μας. Τι κάνουμε εμείς; Φέραμε ένα νέο πλαίσιο με τον υπουργό μέσα στο καλοκαίρι, ώστε, εάν κάποιος το έχει κάνει πολλές φορές, να μπορούμε να τον σταματήσουμε από το να συνεχίζει να πηγαίνει στον επόμενο προμηθευτή, μέχρι να προχωρήσει σε κάποιον διακανονισμό», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Τσάφος.